2.2 Skógstjórnunaráætlun

Ræktunaráætlun – ítarefni

1. Upplýsingar í ræktunaráætlun

Ræktunaráætlun er sniðin að framkvæmdum við nýskógræktina og skal innihalda:

• Yfirlit yfir kostnað og fjármögnun og þar með fjárhagsáætlun
• Samantekt um þær aðferðir og tegundir sem notaðar verða
• Tímasetningu fyrirhugaðra aðgerða
• Rökstuðning fyrir vali á tegundum
• Áhættumat vegna þátta sem geta spillt nýskógræktinni eða skaðað uppvaxinn skóg (sjá 3 Öryggi og varanleiki)
• Kort yfir skógræktarsvæðið sem sýna reiti, undirbúning lands, fyrirætlaða gróðursetningu eftir tegundum, slóðir og staðsetningu fornleifa og annarra úrtaka

2. Kortareglur Skógarkolefnis

Verkefni þurfa að framvísa korti af skógræktarsvæðinu á rafrænu formi sem unnið hefur verið í ArcGIS eða sambærilegu forriti. Kortið er eitt þeirra skjala sem teljast mikilvæg í Skógarkolefni. Verkefni skulu birta kortið í Loftslagsskrá ICR ásamt útlínupunktum og gera það þannig opinbert, sem gerir mögulegum kolefniskaupendum sem og vottunaraðilum kleift að staðsetja verkefnið og átta sig á mikilvægum atriðum á kortinu. Kortið þarf einnig að vera vel skiljanlegt öllum þeim sem koma að undibúningi og framkvæmd verkefnisins. Á kortinu þarf að sýna legu girðinga, hlið, slóða og aðkomuleiðir. Kortið þarf að gefa nákvæma mynd af þeim svæðum sem gróðursett er í og uppfylla eftirfarandi kortlagningarreglur:

Kortagrunnur

Kortlagningin þarf að vera á hnitsettum kortagrunni í hnitakerfinu ISN93 og sýni nákvæmlega atriði eins og vegi, útlínur og mörk svæða, skóga, vatnsfarvegi o.s.frv.

Ytri mörk verkefnisins

Auðkenna þarf sérstaklega ytri mörk verkefnisins ef þau eru önnur en heildarútlínur gróðursettra svæða og úrtaka. Þetta getur t.d. átt við ef hluti verkefnislandsins er endurheimt mýrlendi. Útlínupunktar og útlínukort þurfa að fylgja.

Útlínur gróðursettra svæða og úrtaka

Heildarútlínur gróðursettra svæða og úrtaka þarf að auðkenna á kortinu ásamt lista yfir viðeigandi útlínupunkta. Mismunandi gróðursetningarreiti og úrtök og útlínur þeirra þarf að auðkenna á kortinu.

Svæði/reitir

Öll reitaskipting skógarins skal greinilega auðkennd og merkt (t.d. skyggð í mismunandi litum). Skóginum má skipta niður eftir tegundasamsetningu, þéttleika trjáa, gróðursetningarári eða landgerð. Ef kolefnisútreikningar eru sérstaklega gerðir fyrir aðskilin svæði í skóginum skal auðkenna útreikningana á sama hátt og tilsvarandi kortaeiningar. Reitaskipting skógarins mun síðar nýtast við úttektir og sannprófun ef nauðsynlegt reynist að flokka landið niður.

Úrtök

Öll úrtök skulu greinilega auðkennd þar sem því verður við komið. Undir þetta falla svæði sem eru sérstaklega undanskilin framkvæmdum og annað land sem ekki er gróðursett í. Merkja skal greinilega alla skóga sem fyrir eru innan svæðisins og nýskógrækt sem ekki er hluti af kolefnisverkefninu.

Góðurfar/landgerðir

Kortleggja skal gróðurfar svæðisins og að lágmarki gera það samkvæmt kortalykli fyrir grunnkortlagningu skógræktarlands (Rit-Mógilsár 33-2015). Kanna skal einnig önnur aðgengileg gögn um gróður- og náttúrufar svæðisins.
Gróðurupplýsingarnar gefa vísbendingar um jarðvegsskilyrði fyrir trjáplöntur, þörf fyrir jarðvinnslu, og tegundir og gróðursamfélög sem taka þarf tillit til við skipulagningu svæðisins. Taka má tillit til gróðurs sem gæti dafnað áfram í skógarbotni eftir að skógurinn vex upp.
Hafa þarf í huga að í sumum tilvikum hafa umsagnaraðilar framkvæmdaáætlana notað vistgerðakort Náttúrufræðistofnunar Íslands sem heimild um gróðurfar svæða. Vistgerðarkortin fyrir láglendissvæði eru hins vegar byggð á fjarkönnunargögnum þar sem skekkja í greiningu vistgerða er veruleg. Þau hafa aðeins verið sannprófuð á litlum svæðum samanborið við þá landstærð sem um er að ræða. Auk þess eru flest gögnin orðin 10 ára gömul eða eldri og sýna því ekki endilega núverandi ástand. Vistgerðarkort NÍ hafa reynst ónothæf sem grundvöllur kortlagningar fyrir skógrækt, vegna mikilla skekkja í greiningu gróðursamfélaga og staðsetningu marka á milli þeirra. Gróðurfarskort sem unnin eru á staðnum og eru ný gefa því mun betri mynd af gróðurfari svæða (sjá einnig 3.1 Grunnstaða kolefnis).

Jarðvegur

Skrá skal meginjarðvegsgerð eða -gerðir í hverri kortaeiningu og meta hve djúpur jarðvegurinn er, allt að 1 m dýpt. Tilgangurinn er að meta jarðvegsskilyrði og rótfestu fyrir trjáplöntur og líka til að geta gefið grófa mynd af kolefnisforða jarðvegs.

Kortaskýringar

Öll atriði (reitir, línur eða punktar) á kortinu skal tilgreina í kortaskýringum.

3. Skjöl skógstjórnunaráætlana

Í verkefnalýsingu þarf að taka saman tilgang og helstu markmið verkefnisins, þar á meðal fyrirhugaða tegundasamsetningu skógarins. Ef breyting verður á þessum atriðum, eru þau uppfærð í framvinduskýrslu verkefnisins.

Verkefni skulu nýta sér ÍST 95: Leiðbeiningar um sjálfbæra skógrækt, sem eru aðgengilegar á vef Staðlaráðs Íslands, ásamt ítarefni (sjá einnig 4.1 Áhrif verkefnis á umhverfið og 5.1 Samfélagsábyrgð og sjálfbærni).

Langtíma stjórnunaráform

Skipuleggjendur verkefnisins þurfa að setja fram áform um viðhald, umhirðu og nýtingu skógarins meðan á verkefninu stendur og til lengri tíma (t.d. grisjun, flatarhögg með tiltekinni lotulengd, skógrækt með samfelldri krónuþekju eða skógrækt með lágmarksaðgerðum). Samræmi þarf að vera á milli þessara áforma og forsendna útreikninga á kolefnisbindingu skógarins (sjá einnig 3.4 Nettókolefnisbinding)